Í㟿-©Õ-X¾-šËdÊ ÅÃ@ÁX¾“ÅŒ “’¹¢Ÿ±Ä-©Â¹Ø, „ãjŸ¿u-P-‘Ç-«Õ-ºÕ© ÆŸÄl© ƪ½-©Â¹Ø X¾J-NÕ-ÅŒ-„ãÕi-¤ò-ªáÊ ‚§Œá-êªy-ŸÄEo ƒ¢šË¢-šËÂÌ X¾J-ÍŒ§ŒÕ¢ Íä®ÏÊ X¶¾ÕÊÅŒ *¢ÅŒ-©Öª½Õ „ÃJŸä. ƒX¾ÛpœÄ »†¾-ŸµÄ©Õ Ÿä¬Á-N-Ÿä-¬Ç-©Â¹× ‡’¹Õ-«ÕA Æ«Û-ÅŒÕ-¯Ãoªá. ÆÍŒa-Åã-©Õ’¹Õ ‚§Œá-êªyŸ¿ “¦Ç¢œú '„ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ¤¶Äª½t®ÔÑ ‡E-NÕCÊoª½ Ÿ¿¬Ç-¦Çl© „Ãu¤Äª½ “X¾²Än-Ê-NÕC...

‚§Œá-êªyŸ¿ NèÇcÊ ®¾¢X¾-Ÿ¿E ®¾N-Ê-§ŒÕ¢’à ®Ôy¹J¢* Ÿ¿Â¹~-“X¾-èÇ-X¾-AÂË, ƒ¢“Ÿ¿ÕœËÂË, ÆPyF Ÿä«-ÅŒ-©Â¹×, «Õ£¾Ç-ª½Õ¥©Â¹× Æ¢C¢-ÍÃœ¿Õ “¦£¾Çt-Ÿä-«Ûœ¿Õ. ÍŒª½Â¹×œ¿Õ, ®¾Õ“¬ÁÙ-Ō՜¿Õ, „Ã’¹s´-{Õœ¿Õ ÅŒC-ÅŒ-ª½Õ©Õ ÅŒ«Õ-ÅŒ«Õ Âéǩðx “X¾•-©¢-Ÿ¿-JÂÌ X¾¢Íê½Õ. ¹L-§Œá-’¹¢©ð ‚ ¦ÇŸµ¿uÅŒ „ä¢Â¹˜ä-¬Áyª½ ‚§Œá-êªyŸ¿ E©-§ŒÖ-EÂË ÆX¾p-T¢-Íê½Õ.

* * *

\ „Ãu¤Ä-ªÃ-E-éÂj¯Ã “X¾Íê½¢ «áÈu¢. ‚ …ÅŒpAh ’¹ÕJ¢* Ê©Õ-’¹Õ-JÂÌ ÅãL-§ŒÖL. X¾C-«Õ¢D «ÖšÇx-œ¿Õ-Âî-„ÃL. *¢ÅŒ-©Öª½Õ©ð ‚§Œá-êªyŸ¿ ¤¶Äª½t®Ô “¤Äª½¢-¦µ¼-„ãÕiÊ ®¾¢’¹A, «Õ£¾É ƪáÅä ÍŒÕ{Õd-X¾-¹ˆ© “’ëÖ-©Â¹× Åã©Õ-®¾Õh¢C. ªÃ†¾Z-«Õ¢Åà «Öª½Õ-„ãÖ-’Ã-©¢˜ä \¢ Í䧌ÖL? ÆX¾Ûpœä „ã¢Â¹-˜ä-¬Áy-ª½Õx-©ðE „Ãu¤Ä-ª½-„äÅŒh ¦§ŒÕ-šË-Âí-ÍÃaœ¿Õ. '“¦Ç¢œË¢’úÑ X¾ª½y¢ „ã៿-©ãj¢C. „ä©-ÂíDl ¹ª½-X¾-“ÅÃ©Õ «á“C¢Íê½Õ. «áÊ-®¾-¦Õ-¹-ª½-ºÇ© æXª½ÕÅî “’ëՓ’Ã-«Ö-EÂÌ X¾¢¤Äª½Õ. ÂÃu©ã¢-œ¿ª½Õx X¾¢Íê½Õ. “X¾Åäu-¹¢’à “X¾ÍÃ-ªÃ-Eê ‹ Âê½Õ Âí¯Ãoª½Õ. «Õ“ŸÄ®¾Õ ÊÕ¢* ¦ª½¢-X¾Ûª½¢ ŸÄÂÃ...-*¢-ÅŒ-©Öª½Õ ¦¢œË ͌¹ˆ-ª½Õx-Âí-˜ädC. X¾“A-¹©ðx Æœ¿y-éªkd-èü-„ãÕ¢{Õx ƒÍÃaª½Õ. Ÿ¿¢œîªÃ „äªá¢-Íê½Õ. ’ “X¾Â¹-{Ê©Õ „ãL-¬Çªá. ‚ ªîV-©ðx¯ä “X¾Íê½ ¦œãbšü ƒª½-„ãj-„ä©Õ!

ƒ¢Tx†ý «Õ¢Ÿ¿Õ©Õ ÆX¾Ûp-œ¿-X¾Ûpœä “X¾ÍÃ-ª½¢-©ðÂË «®¾Õh-¯Ãoªá. ®¾¢“X¾-ŸÄ§ŒÕ „ãjŸÄu-EÂË ‚Ÿ¿-ª½º ÅŒT_¤òÅî¢C. NÕœË-NÕœË èÇcÊ¢Åî Âí¢ÅŒ-«Õ¢C „ãjŸÄu-Eê ƓX¾-A†¾e Å㮾ÕhÊo …Ÿ¿¢-ÅÃ©Ö …¯Ãoªá. ‚ X¾J-®Ïn-Ōթðx ²Ä«ÖÊu “X¾•©ðx ‚§Œá-êªyŸ¿«Õ¢˜ä Ê«Õt¹¢ ¹LT¢ÍÃLqÊ Æ«-®¾ª½¢ \ª½p-œË¢C. ‚ ¦ÇŸµ¿uÅŒ „ã¢Â¹-˜ä-¬Áyª½Õx B®¾Õ-¹×-¯Ãoª½Õ. \ ®¾«Õ-®¾uÂ¹× \ «Õ¢Ÿ¿Õ „Üĩð, ‡©Ç -„Üĩð N«-J®¾Öh ®¾N-«-ª½-„ãÕiÊ êÂ{©Ç’¹Õ «á“C¢-Íê½Õ. ¯Ã©Õ-’¹Õ-„ä© “X¾ÅŒÕ©Õ ªÃ†¾Z-«Õ¢Åà X¾¢¤Äª½Õ. ÅŒ¤Ä©Ç ŸÄyªÃ Â¹ØœÄ „ãjŸ¿u¢ ÊœË-ÍäC. «*aÊ …ÅŒh-ªÃ-©Fo ‹XÏ’Ã_ ÍŒCN, ®¾y§ŒÕ¢’à ¦Ÿ¿ÕLÍäa-„ê½Õ. «Õ¢Ÿ¿ÕLo èÇ“’¹-ÅŒh’à ¤ò®¾Õd-Íä-æ®-„ê½Õ. “¤Äª½¢¦µ¼ ®¾¢«-ÅŒq-ª½¢©ð¯ä ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ ‚ª½Õ-„ä© ª½Ö¤Ä-§ŒÕ© {ªîo«ª½Õ ²ÄCµ¢-*¢C. ÆC ©Â¹~© ª½Ö¤Ä-§ŒÕ-©Â¹× Í䪽-œÄ-EÂË ‡¢Åî ®¾«Õ§ŒÕ¢ X¾{d-©äŸ¿Õ. 1950Ð60©©ð '¹×{Õ¢¦ ª½Â¹~ºËÑ æXª½ÕÅî Ÿ¿’¹Õ_, •yª½¢, Š@ÁÙx-¯í-X¾Ûp©Õ, ÅŒ©-¯íXÏp «¢šË ªîV-„ÃK ®¾«Õ-®¾u-©Â¹× „Ãœ¿Ÿ¿TÊ X¾Cª½Âé «Õ¢Ÿ¿Õ©ÊÕ ‹ åX˜ãd-©ð-åXšËd N“¹-ªá¢-Íê½Õ. •Ê¢ ‡’¹-¦œË Âí¯Ãoª½Õ. *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ©Õ EÅÃu-«-®¾-ªÃ© èÇG-Åéð ÍäªÃªá. ‚§Œá-êªyŸ¿ EX¾Û-ºÕ©Õ Â¹ØœÄ ²ñ¢ÅŒ¢’à Ō§ŒÖ-ª½Õ-Íä-®¾Õ-Âî-«œ¿¢ «Ö¯ä¬Çª½Õ. \ X¾K-¹~©Ö ƹˆ-êªxŸ¿Õ. ‡«-éªj¯Ã „ãRx ÂíÊÕ-Âîˆ-«ÍŒÕa. êÂ{-©Ç-’¹Õ©ð ƒ*aÊ X¾Ÿ¿l´A “X¾Âê½¢ „ÃœËÅä ÍéÕ. ‡©Ç¢šË Ÿ¿Õ†¾p-J-ºÇ-«Ö©Ö …¢œ¿«Û...ÆÊo ¦µ¼ªî²Ä ƒ«y-’¹-L-’ê½Õ. ‚ Ê«Õt-¹„äÕ *¢ÅŒ-©Öª½Õ ¤¶Äª½t-®ÔÂË ¡ªÃ-«Õ-ª½Â¹~.

‡Â¹ˆœ¿ ‚§Œá-êªyŸ¿ ®¾Ÿ¿®¾Õq •J-T¯Ã, „ã¢Â¹-˜ä-¬Áyª½Õx ÅŒÊ-«¢ÅŒÕ ®¾£¾É§ŒÕ¢ -Íäæ®-„ê½Õ. EŸµ¿Õ©Õ ®¾«Õ-¹Ø-êªa-„ê½Õ. ÍŒ“¹-«-ª½Õh© „ä¢Â¹-{-¬Ç-®ÏY-Åî Ÿµ¿Êy¢-ÅŒJ ¬ÁŌ¹¢ ªÃªá¢-Íê½Õ. DÂË~-ÅŒ-ŸÄ-®¾Õ-Åî Ÿµ¿Êy¢-ÅŒJ £¾ÇJ-¹Ÿ±¿ ÍãXÏp¢-Íê½Õ. «ÕÊ-ŸãjÊ „ãjŸ¿u NŸµÄ-¯ÃEo •Ê¢-©ðÂË B®¾Õ-éÂ-@Áx-œ¿„äÕ ‚§ŒÕÊ ©Â¹~u¢. ‚§Œá-êªy-ŸÄEo “X¾Íê½¢ Í䧌Õ-œ¿-«Õ¢˜ä, X¾ªî-¹~¢’à Ō«Õ „Ãu¤ÄªÃEo “X¾Íê½¢ Í䮾Õ-Âî-«œ¿¢ ¹؜Ä!

1949©ð „ã¢Â¹-˜ä-¬Áyª½Õx «Õª½-º¢Åî, ®¾Öª½u-¯Ã-ªÃ-§ŒÕ-º-«âJh ¦ÇŸµ¿u-ÅŒ©Õ ®Ôy¹-J¢-Íê½Õ. ‚§ŒÕÊ £¾Ç§ŒÖ¢-©ð¯ä ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ 'wåXj„äšü LNÕ-˜ãœúÑ’Ã «ÖJ¢C. ®Ï¦s¢C ®¾¢Èu åXJ-T¢C. “¤ÄN-œã¢šü X¶¾¢œú, “’Ã{ÕušÌ ÅŒC-ÅŒª½ “X¾§ãÖ-•-¯Ã©Õ «*a-Íä-ªÃªá. ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ §ŒÖ¦µãj \@Áx X¾¢œ¿’¹ Â¹ØœÄ X¶¾ÕÊ¢’à •J-T¢C. ¯ÃªÃ-§ŒÕ-º-«âJh ‚Ÿµ¿Õ-E-ÂÌ-¹-ª½ºÂ¹× “¤ÄŸµÄ-Êu-NÕÍÃaª½Õ. TªÃ-ÂÌÂË ®¾J-X¾œÄ ®¾ª½-X¶¾ªÃ åX¢ÍŒ-œÄ-EÂË §ŒÕ¢“ÅÃLo …X¾-§ãÖ-T¢-Íê½Õ. Æ©Ç ÆE ®¾¢“X¾ŸÄ§ŒÕ X¾Ÿ¿l´ÅŒÕLo X¾ÜJh’à «C-L-åX-{d-©äŸ¿Õ. ¤ÄÅŒ-Âí-ÅŒhLo „äÕ@Á-N¢-Íê½Õ. {ªîo«ª½Õ ©Â¹~© ÊÕ¢* Âî{xÂ¹× åXJ-T¢C. ¡ªÃ-«Õ-«âJhÅî «âœî-ÅŒª½¢ Eª½y-£¾Çº „ã៿-©ãj¢C. ‚§ŒÕÊ ¯Ã§ŒÕ-¹-ÅŒy¢©ð {ªîo«ª½Õ X¾Ÿ¿-£¾Éª½Õ Âî{xÂ¹× Í䪽Õ-¹עC. ƒ¢Ÿ¿Õ©ð 骢œ¿Õ Âî{Õx NŸäQ ‡’¹Õ-«Õ-Ōթ ŸÄyªÃ¯ä ®¾«Õ-¹Ø-ª½Õ-Åî¢C. •ª½tF, Æ„ãÕ-JÂà ŌCÅŒª½ Ÿä¬Ç©ðx *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ-©Â¹× «Õ¢* TªÃÂÌ …¢C. ƒ{M ÊÕ¢* Â¹ØœÄ „Ãu¤Äª½ “X¾A-¤Ä-Ÿ¿-Ê©Õ «®¾Õh-¯Ãoªá. “X¾®¾ÕhÅŒ¢ „ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ¤¶Äª½t-®ÔÂË 215 ¬ÇÈ©Õ¯Ãoªá. ÅŒNÕ-@Á-¯Ãœ¿Õ, ¹ªÃg-{¹ ªÃ³ÄZ©ðx ¦©„ãÕiÊ X¾¢XÏºÌ «u«®¾n …¢C.

¡ªÃ-«Õ-«âJh ‚§Œá-êªyŸ¿ „Ãu¤Äª½¢©ð Âêíp-ꪚü «Üu£¾ÉLo Æ«Õ-©ÕÍ䮾Õh¯Ãoª½Õ. ¤ÄuÂË¢-’ú©ð, “X¾ÍÃ-ª½¢©ð ®¾J-ÂíÅŒh Ÿµîª½-ºÕ-©Â¹× ¡Âê½¢ ͌՚Çdª½Õ. «Ö骈-šË¢’ú ®Ï¦s¢-CÂË ©Â~Ãu©Õ åXšÇdª½Õ. ÆEo N¦µÇ-’ÃMo ¹¢X¾Üu-{-K-¹-J¢-Íê½Õ. …Ÿîu-TÐ-§ŒÕ-•-«ÖE ®¾¢¦¢-ŸµÄ© N†¾-§ŒÕ¢©ð \ ®¾¢®¾n ƪá¯Ã, ‚§ŒáêªyŸ¿ E©§ŒÖEo ‚Ÿ¿-ª½z¢’à B®¾Õ-Âî-„Ã-Lq¢Ÿä. Ê©¦µãj ‡E-NÕ-Ÿä@Áx “ÂËÅŒ¢ *Êo ’¹Õ«Õ-²Äh’à ÍäJÊ …«Ö-«Õ-æ£Ç-¬Áy-ª½Õx ƒ¢ÂÃ... ÅŒÊ-«¢ÅŒÕ 殫©Õ Æ¢C-®¾Öh¯ä …¯Ãoª½Õ. ®¾¢®¾n ‚§ŒÕÊ °N-ÅŒ¢©ð ‹ ¦µÇ’¹-„ãÕi-¤òªá¢C. ®Ï¦s¢C ÅŒ«ÕC ê«©¢ …Ÿîu-’¹«Õ¯ä ÆÊÕ-ÂÕ. ŸÄ¯îo ¦ÇŸµ¿u-ÅŒ’à ¦µÇN-²Ähª½Õ. §ŒÕ•-«Ö-ÊÕ©Õ ®Ï¦s¢-CE ®Ï¦s¢-C©Ç ͌֜¿ª½Õ. ‚Bt-§Œá©Çx ‚Ÿ¿-J-²Ähª½Õ. …Ÿîu-’¹Õ© ®¾¢êÂ~-«ÖEÂË åXŸ¿l-XÔ{ „ä¬Çª½Õ. XÏ©x© åXRx-@ÁxÂ¹× ®¾¢®¾n ÅŒÊ-«¢ÅŒÕ ²Ä§ŒÕ¢ Í䮾Õh¢C. Æ«-®¾-ª½-„ãÕiÅä «œÎf-©äE ª½ÕºÇ©Õ ƒ®¾Õh¢C. ‚Ÿµ¿Õ-E¹ ²Ä¢êÂA¹ X¾JècÇÊ¢ Æ¢Ÿ¿Õ-¦Ç-{Õ-©ðÂË «ÍÃa¹ …Ÿîu-’¹Õ© ®¾¢Èu Âí¢ÅŒ ÅŒT_¢-ÍÃLq «*a¯Ã, ®¾¢®¾nÊÕ Ê«át¹×Êo„ÃJÂË \Ÿî ŠÂ¹ ª½ÖX¾¢©ð …¤ÄCµ ¹Lp¢-Íê½Õ.

˜ãÂÃo-©° „äÕ@Á-N¢X¾Û 
¯ÃºuÅŒ ²ÄCµ¢-ÍŒ-œÄ-EÂË, …ÅŒpAh åX¢ÍŒ-œÄ-EÂË...NÕÂËq¢’ú ÊÕ¢* ¤ÄuÂË¢’ú ŸÄÂà “X¾A-Ÿ¿-¬Á-©ðÊÖ ˜ãÂÃo-©° ²Ä§ŒÕ¢ B®¾Õ-¹ע-{Õ-¯Ãoª½Õ EªÃy-£¾Ç-¹שÕ. ¦µÇª½ÅŒ “X¾¦µ¼ÕÅŒy ÆÊÕ-«Õ-AÅî ²ñ¢ÅŒ¢’à J宪ýa Æ¢œú œã«-©-Xý-„ãÕ¢šü N¢’ú (‚ªý Æ¢œú œÎ) \ªÃp{Õ Í䮾Õ-Âî-«œ¿¢ „ãÊ-¹×Êo ©Â¹~u«â ÆŸä. ‚§Œá-êªyŸ¿ E©-§ŒÕ¢©ð ÅŒ§ŒÖ-ª½§äÕu »†¾-ŸµÄ© ¯Ãºu-ÅŒÊÕ «á¢Ÿ¿Õ’à ƒÂ¹ˆœ¿ X¾KÂË~²Ähª½Õ. ÅŒªÃyÅä «Ö骈šðx Nœ¿Õ-Ÿ¿© Íä²Ähª½Õ. ªÃ†¾Z¢©ð ÆÅÃu-Ÿµ¿Õ-E¹ £¾Ç¢’¹Õ-©Åî „ãÕi“Âî-¦-§ŒÖ©° ©ä¦ï-êª-{K …Êo ‚§Œá-êªyŸ¿ ®¾¢®¾n ƒŸí-¹ˆ˜ä. ’¹ÅŒ \œÄC „äŸÄ¬Áy, OêÂ4-œ¿-§ŒÖ-Âïþ Æ¯ä »†¾-ŸµÄ©Â¹×, ¨ \œÄC £ÔÇ„ãÖ-©ÇÂúqÂ¹× æX˜ã¢{Õx «ÍÃaªá. '‚§Œá-êªyŸ¿ ª½¢’¹¢©ð ƒEo æX˜ã¢{Õx ²ÄCµ¢-*Ê ®¾¢®¾n «Õªí-¹šË ©äŸ¿Õ. ÂÃ©ä§ŒÕ ®¾¢¦¢Ÿµ¿ „ÃuŸµ¿Õ-©Â¹× ‹ «Õ¢Ÿ¿ÕÊÕ ÅŒ§ŒÖ-ª½Õ-Íä-®¾Õh¯Ão¢. «ÕŸµ¿Õ-„äÕ£¾Ç ªî’¹Õ-©Â¹× ÆÅŒÕu-ÅŒh«Õ “X¾§ãÖ-•-¯ÃEo Æ¢C¢Íä »†¾ŸµÄEo ª½Ö¤ñ¢-C¢Íâ. ÂÌ@Áx-„Ãu-Ÿµ¿Õ-©ÊÕ ®¾«Õ-ª½n¢’à E§ŒÕ¢“A¢ÍŒ’¹© «Õ¢Ÿ¿Ö ®ÏŸ¿l´¢’à …¢C. OšËF æX˜ã¢šü Í䧌զð-ŌկÃo¢. «Õªî ¯Ã©Õ’¹Õ «Õ¢Ÿ¿Õ-©Â¹× Â¹ØœÄ æX˜ã¢{x Â¢ Ÿ¿ª½-‘Ç®¾Õh Í䧌֩-ÊÕ-¹ע-{Õ¯Ão¢. «Ö X¾J-¬ð-Ÿµ¿Ê N¦µÇ’¹¢ ‚ X¾¯îx E«Õ-’¹o„ãÕi …¢CÑ ÆE Íã¦Õ-Åê½Õ ¡ªÃ-«Õ-«âJh. å£jÇŸ¿-ªÃ-¦Ç-Ÿú-©ðE ƒ¢œË-§ŒÕ¯þ ƒ¯þ-®Ïd-{Öušü ‚X¶ý éÂNÕ-¹©ü ˜ãÂÃo-©°, ©Âîo-©ðE ¯ä†¾-Ê©ü ¦ïšÇ-E-¹©ü J宪ýa ƒ¯þ-®Ïd-{Öu-šü-©Åî ¤Ä{Õ, NNŸµ¿ X¾J-¬ð-Ÿµ¿Ê ®¾¢®¾n-©Åî ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ ŠX¾p¢-ŸÄ©Õ Í䮾Õ-¹עC.

Æ„ä N©Õ-«©Õ 
„ä¢Â¹˜ä-¬Áyª½ ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢©ð »†¾ŸµÄ© ÅŒ§ŒÖ-KÂË \šÇ 10 ÂË©ð© ¦¢’ê½¢, 60 Â˩𩠄㢜Ë, 70 ÂË©ð© X¾’¹-œÄ©Õ, 50 ÂË©ð© «Õ¢*-«á-ÅÃu©Õ, 500 Â˩𩠤𿪽®¾¢ NE-§ãÖ-T-²Ähª½Õ. ®¾¢®¾n ÅŒ§ŒÖª½Õ Íäæ® ŸÄŸÄX¾Û 26 ª½Âé »†¾-ŸµÄ©ðx ¦¢’Ã-ªÃEo ¹©Õ-X¾Û-Åê½Õ.¦µÇª½ÅŒ “X¾¦µ¼ÕÅŒy¢ 1965©ð ¦¢’ê½¢ OÕŸ¿ ¹¢“šð©Õ NCµ¢-*¢C. ÆX¾pšðx ‚§Œá-êªyŸ¿ -E-©-§ŒÕ¢-„ê½Õ NNŸµ¿ »†¾-ŸµÄ©ðx \šÇ ‚ª½Õ ÂË©ð-©Â¹× åXj’à ¦¢’Ã-ªÃEo „Ãœä-„ê½Õ. ÂíÊÕ-’î-©ÕÂ¹× “X¾¦µ¼ÕÅŒy¢ ÊÕ¢* “X¾Åäu¹ ÆÊÕ-«ÕA ªÃ«-œ¿¢©ð Âí¢ÅŒ ‚©-®¾u-„ãÕi¢C. D¢Åî »†¾-ŸµÄ©ðx ¦¢’Ã-ªÃEo ¹©-X¾œ¿¢ ¹ן¿-ª½-©äŸ¿Õ. DE-«©x »†¾-Ÿµ¿-’¹Õ-º¢©ð ©ðX¾¢ …¢œ¿Ÿ¿Õ, ÂÃF X¾ÜJh-²Änªá ²Ä«Õ-ªÃl´uEo ÍŒÖX¾-©äŸ¿Õ. ‚ ®¾«Õ§ŒÕ¢©ð '¦¢’ê½¢ ¹©-X¾E »†¾Ÿµ¿¢Ñ ÆE Æ{d-OÕŸ¿ ®¾p†¾d¢’à «á“C¢Íä„ê½Õ. ÅŒ§ŒÖK «u§ŒÕ¢ ÅŒT_¢C ÂæšËd, »†¾-ŸµÄ© Ÿµ¿ª½Lo Â¹ØœÄ ÅŒT_¢Íê½Õ. ‚ ÅŒªÃyÅŒ “X¾Åäu¹ ÆÊÕ-«ÕA ªÃ«-œ¿¢Åî, AJT ¦¢’ê½¢ ¹L-XÏÊ »†¾ŸµÄ©Õ ÅŒ§ŒÖª½Õ Íä¬Çª½Õ. ¨ N¬Áy-®¾-F-§ŒÕÅä ‡E-NÕC Ÿ¿¬Ç-¦Çl-©Õ’à ®¾¢®¾nÊÕ ÂäÄ-œ¿Õ-Åî¢C. ‚¢“Ÿµ¿-“X¾Ÿä¬ü©ð ‰‡-®ý‹ ®¾Jd-X¶Ï-êšü ¤ñ¢CÊ „ãá{d-„ãá-Ÿ¿šË ‚§Œá-êªyŸ¿ ¹¢åXF Â¹ØœÄ ƒŸä.

‚§Œá-êªyŸ¿ »†¾-ŸµÄ©ðx 'ÍŒu«-Ê-“¤Ä-¬ÁÑÂ¹× ÍÃ©Ç TªÃÂÌ …¢C. æXª½ÕÊo ¹¢åXF©Fo ¤òšÌ-X¾œË …ÅŒp-Ah-Íä-®¾Õh-¯Ãoªá. ÍŒu«-Ê-“¤Ä¬Á ÅŒ§ŒÖK ƢŌ ®¾Õ©¦µ¼¢ Âß¿Õ. “¬Á«ÕÅî ¹؜¿Õ¹×Êo «u«-£¾Éª½¢. ÂíEo-ª½-Âé «âL-¹© ¹³Ä-§ŒÖEo «ÕJ-T®¾Öh, Æ¢Ÿ¿Õ©ð «Õ¢* X¾ÂÃy-EÂË «*aÊ …®Ï-JX¾@Áx ’¹ÕVbÊÕ Šê Ÿ¿¤¶Ä©ð ÂùעœÄ, EKgÅŒ «u«-Ÿµ¿Õ©ðx ¹©ÕX¾ÛÅŒÖ …œË-ÂË¢-ÍÃL. ‚ ’¹ÕVbÂ¹× ¯ãªáu, X¾šË-¹-¦ã©x¢, Åä¯ã «¢šË X¾ŸÄªÃn©Õ èðœË¢*, ¤Ä¹¢ Í䧌ÖL. ‚ ¤ÄÂÃ-EÂË ÂíEo «âLÂà ͌Ö-ªÃg©Õ ÍäªÃaL. 1998©ð ‚¢“Ÿµ¿ N¬Áy-N-ŸÄu-©§ŒÕ ª½²Ä§ŒÕʬǮ¾Y N¦µÇ’ÃCµ-X¾A ‡®ý.-²ò-„äÕ-¬Áy-ª½-ªÃ«Û Ÿä¬Á-„Ãu-X¾h¢’à NNŸµ¿ ®¾¢®¾n©Õ …ÅŒpAh Í䮾ÕhÊo ÍŒu«Ê-“¤Ä¬Á ©ä£¾Éu-©ÊÕ X¾K-ÂË~¢-Íê½Õ. „Ã{-Eo¢-šðxÂÌ ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ ÅŒ§ŒÖª½ÕÍä-®Ï¢Ÿä “¬ì†¾d-¢-’à …¢Ÿ¿E ’¹ÕJh¢-Íê½Õ. ÂíEo ®¾¢®¾n©ãjÅä ƒÂ¹ˆœË ÊÕ¢Íä šð¹גà B®¾Õ-éÂRx, ²ñ¢ÅŒ-«á-“Ÿ¿©Õ „䮾Õ¹×Êo ŸÄÈ-©Ç©Ö …¯Ãoªá.

ŸäQ «§ŒÖ“’à æXª½ÕÅî ÍÃ©Ç ‚§Œá-êªyŸ¿ ¹¢åX-F©Õ ©ãj¢T¹ ²Ä«Õ-ªÃnuEo åX¢Íä «Õ¢Ÿ¿ÕLo N“¹-ªá-®¾Õh-¯Ãoªá. éªÍŒa-’í˜äd “X¾Â¹-{-Ê-©Åî “X¾•© Ÿ¿%†ÏdE ‚¹-J¥-®¾Õh-¯Ãoªá. „ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ «Ö“ÅŒ¢ ÅŒÊ ®¾¢“X¾ŸÄ§ŒÕ «ÖªÃ_Eo Oœ¿-©äŸ¿Õ. ‡©Ç¢šË “X¾Íê½ ‚ªÃs´-šÇ-©Â¹Ø ¤ò©äŸ¿Õ. EèÇEÂË ‚ ®¾¢®¾n ®ÏŸ¿l´-«Õ-¹-ª½-Ÿµ¿y•¢, X¾Üª½g-ÍŒ¢-“Ÿî-Ÿ¿§ŒÕ¢, «®¾¢ÅŒ ¹׮¾Õ-«Ö-¹ª½¢ ÅŒC-ÅŒª½ »†¾-ŸµÄ© ÅŒ§ŒÖ-K©ð ‡¢Åî-æXª½Õ ÅãÍŒÕa-¹עC. „Ú˯ä ÂíEo ¹¢åX-F©Õ æXª½Õ-«ÖJa, ¤ÄuÂË¢’ú «ÖJa ²ñ«át Í䮾Õ¹ע{Õ¯Ãoªá. ¦©-£ÔÇ-Ê-ÅŒ-©Åî „Ãu¤Äª½¢ Í䮾Õ-Âî-„Ã-©Êo ‚©ð-ÍŒÊ ‚§Œá-êªyŸ¿ E©-§ŒÖ-EÂË ‡X¾Ûpœ¿Ö ©äŸ¿Õ. ¹©ðx Â¹ØœÄ ªÃŸ¿Õ.

¯Ãºu-ÅŒÂ¹× åXŸ¿l-XÔ{ 
‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ ‡¢œÎ ¡ªÃ-«Õ-«âJh ’¹C©ðÂË Æœ¿Õ-’¹Õ-åX-{d-’ïä 'ÂÃyLšÌ X¶¾®ýd.. ©Ç®ýd..-X¶¾-éª-«ªýÑ ÆÊo «Ö{©Õ ¹E-XÏ-²Ähªá. ‚ ®¾¢®¾n N•§ŒÕ ª½£¾Ç®¾u¢ Â¹ØœÄ ÆŸä. “¤Äº¢ ELæX «Õ¢Ÿ¿ÕMo „ÃšË ÅŒ§ŒÖK NŸµÄ-¯ÃMo “¤Äº-®¾«Ö-Ê¢’à ֮͌¾Õ-Âî„éÊoC «u«²ÄnX¾Â¹×© Âé¢ ÊÕ¢< ¤ÄšË-®¾ÕhÊo ®¾Ö“ÅŒ¢. ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ „ê½Õ ÅŒ«ÕÂ¹× Æ«®¾ª½„ãÕiÊ «Ê-«â-L¹Lo \èãFq “¤Ä¢ÅŒ¢©ðE TJ-•-ÊÕ-©Åî ²Ä’¹Õ- Íäªá²Ähª½Õ. *¢ÅŒ-©Öª½Õ ÍŒÕ{Õd-X¾-¹ˆ© éªjÅŒÕ-©Åî ŠX¾p¢-ŸÄ©Õ ¹ן¿Õ-ª½Õa-¹×E «ÖD-X¶¾©¢, …®ÏJ «¢šË„ÚËE X¾¢œË-²Ähª½Õ. «âL-¹©Õ, ª½²Ä-§ŒÕ-¯Ã©Õ æ®Â¹-J¢-ÍŒ-œÄ-EÂË «á’¹Õ_ª½Õ EX¾Û-ºÕ-©Â¹× P¹~º ƒXÏp¢-Íê½Õ. Æ«-®¾-ª½-„ãÕiÅä ¹ªÃg-{¹, ꪽ@Á, ÅŒNÕ-@Á-¯Ãœ¿Õ, X¾¢èǦü, £¾ÇªÃu-¯Ã©Â¹× „ãRx ¯Ãºu-„ãÕiÊ «âL-¹Lo B®¾Õ-Âí-²Ähª½Õ. ®¾¢®¾n ÅŒ§ŒÖª½Õ Íäæ® »†¾-ŸµÄ©ðx ÆA ÈK-Ÿãj¢C... «Õ£¾É-¹-ʹ ®Ï¢Ÿµ¿Ö-ª½-ª½®¾¢. “’Ã«á Ÿµ¿ª½ ª½Ö.921 X¾Lê ¨ «Õ¢Ÿ¿ÕÊÕ Â¹~§ŒÕ-„Ãu-Cµ-“’¹®¾Õn-©Â¹× ®Ï¤¶Äª½Õq Íä²Ähª½Õ. ‚§ŒáêªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ ÅŒ§ŒÖ-ª½Õ-Íäæ® ÆEo …ÅŒp-ÅŒÕh-©ðxÊÖ '«®¾¢ÅŒ ¹׮¾Õ-«Ö-¹ª½¢Ñ ¦Ç’à “¤Ä͌ժ½u¢ ¤ñ¢C¢C. DEo «ÕŸµ¿Õ-„äÕ£¾Ç ªî’¹Õ-©Â¹× „Ãœ¿-Åê½Õ. „ãáÅŒh¢ {ªîo«ª½Õ©ô DE „ÃšÇ ƒª½„ãj ¬ÇÅÃEÂË åXj’Ã¯ä …¢{Õ¢C.

«ÜJÂË …X¾-Âê½¢ 
‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÖEo “¤Äª½¢-Gµ¢-*Ê ÅíL-ªî-V©ðx *¢ÅŒ-©Öª½Õ ‡©Ç¢šË “X¾Åäu-¹-ÅŒ©Ö ©äE ¹ד’ëբ. ®¾éªjÊ ŸÄJ-©äŸ¿Õ. ¤ò²ÄdX¶Ô®¾Õ ©äŸ¿Õ. ¹F®¾ ²ù¹-ªÃu©Õ ©ä«Û. ‚æX-ª½ÕÅî ‹«Üª½Õ …¢Ÿ¿Êo ®¾¢’¹A Â¹ØœÄ ÍéÇ-«Õ¢CÂË ÅãL-§ŒÕŸ¿Õ. ‚ X¾©ãxÂ¹× “X¾X¾¢-ÍŒ-X¾-{¢©ð “X¾Åäu-¹-„ãÕiÊ ’¹ÕJh¢X¾ÛÊÕ B®¾Õ-Âí-*a¢C „ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ¤¶Äª½t®Ô. „ã¢Â¹-˜ä-¬Áyª½Õx ƪá¯Ã, ‚§ŒÕÊ „ê½-®¾Õ-©ãj¯Ã ²ñ¢ÅŒÖJ ÆGµ-«%Cl´ N†¾-§ŒÕ¢©ð ÅŒ«Õ ¦ÇŸµ¿u-ÅŒÊÕ ‡X¾Ûpœ¿Ö «Õª½-*-¤ò-©äŸ¿Õ. *¢ÅŒ©Öª½ÕÅî-¤Ä{Õ, ÍŒÕ{Õd-X¾-¹ˆ© “’ë֩ „ÃJÂË …*-ÅŒ¢’à „ãjŸ¿u¢ Í䮾Õh-¯Ãoª½Õ. «Õ¢Ÿ¿Õ©Õ Â¹ØœÄ …*-ÅŒ¢’à ƢC-®¾Õh-¯Ãoª½Õ. ‚ ¹%ÅŒ-•c-ÅŒ-Åî¯ä *¢ÅŒ-©Öª½Õ “’ëÕ-®¾Õn©Õ ®¾Öª½u-¯ÃªÃ-§ŒÕ-º-«âJhE ¤ÄA¹ ®¾¢«-ÅŒq-ªÃ-©-¤Ä{Õ \¹-“U-«¢’à ®¾ª½p¢-* X¾Ÿ¿NÂË ‡ÊÕo-¹×-¯Ãoª½Õ. ‚ Ê«Õt-ÂÃEo ‚§ŒÕ-¯ã-X¾Ûpœ¿Ö ««át Í䧌Õ-©äŸ¿Õ. ‚§ŒÕÊ £¾Ç§ŒÖ¢-©ð¯ä ®Ï„ãÕ¢{Õ ªîœ¿Õx «ÍÃaªá. «áª½Õ-’¹Õ-FšË ¤Äª½Õ-Ÿ¿© «u«®¾n «*a¢C. ª½ÂË~ÅŒ ÅÃ’¹ÕFª½Õ Æ¢Ÿ¿Õ-¦Ç{Õ-©ðÂË «*a¢C. ²ñ¢ÅŒ Ȫ½Õa-©Åî X¾ÊÕ©Õ Íäªá¢*, ‚ ÅŒªÃyÅŒ ‡X¾p-šËÂî G©Õx ¤Äå®jÅä œ¿¦Õs B®¾Õ-¹×-¯ä-„ê½Õ. JÂË «Íäa ÆCµ-ÂÃ-ª½Õ-©¢-Ÿ¿-JÂÌ …*ÅŒ¢’à „ãjŸ¿u¢ Íä¬Çª½Õ. D¢Åî „Ãª½Õ, “X¾Åäu¹ “¬ÁŸ¿l´Åî ®¾¢êÂ~«Õ Âê½u-“¹-«Ö©Â¹× EŸµ¿Õ©Õ «Õ¢Wª½Õ Íäæ®-„ê½Õ. „ã¢Â¹-˜ä-¬Áyª½Õx EJt¢-*Ê Ÿµ¿Êy¢-ÅŒJ ‚©§ŒÕ¢ «ÜJê «¯ão-Åã*a¢C. Ÿµ¿ÖX¾-DX¾ ¯ãj„ä-ŸÄu-©Â¹× ‡E-NÕC ‡Â¹ªÃ©Õ NªÃ-@Á¢’à ªÃ®ÏÍÃaªÃ§ŒÕÊ. ®¾ª½p¢-*’à ¤ÄA-êÂ@Áx ¤Ä©Ê X¾Üª½h-ªáÊ ®¾¢Ÿ¿-ª½s´¢’à “’ëÕ-®¾Õn-©¢Åà ¹L®Ï ®¾Öª½u-¯ÃªÃ-§ŒÕ-º-«â-JhE '®¾ªÃlªýÑ Gª½Õ-Ÿ¿¢Åî ®¾ÅŒˆ-J¢-Íê½Õ. ‚©-«âª½Õ “X¾¦µ¼ÕÅŒy WE-§ŒÕªý ÂÃ©ä° ÆGµ-«%-Cl´ÂË Â¹ØœÄ ‚§ŒÕÊ ÅŒÊ-«¢ÅŒÕ ²Ä§ŒÕ¢ Æ¢C¢-Íê½Õ. ŠÂ¹ˆ *¢ÅŒ-©Öêª Âß¿Õ, «Öª½Õ-«â© “’ëÖ-©Â¹× Â¹ØœÄ ‚§Œá-êªyŸ¿¢ Æ¢ŸÄ-©-ÊoC ‚ ¹×{Õ¢¦¢ ÂîJ¹. ÅíLŸ¿¬Á©ð, ¹K¢-Ê-’¹ªý >©Çx©ð “X¾§ãÖ-’Ã-ÅŒt-¹¢’à ƫÕ-©Õ Í䮾Õh¯Ãoª½Õ. ÅŒyª½©ð «ÕJEo “¤Ä¢ÅÃ-©Â¹× N®¾h-J¢-ÍŒ-¦ð-ÅŒÕ-¯Ãoª½Õ. 
'Æ¢Ÿ¿-JÂÌ ‚§Œá-êªyŸ¿¢ 
‚§Œá-êªy-Ÿ¿¢Åî ‚ªî’¹u¢Ñ... 
ƒŸä *¢ÅŒ-©Öª½Õ ¤¶Äª½t®Ô E¯ÃŸ¿¢.

åXŸ¿l© ¦Ç{©ð...  Ð Cy¦µÇ†¾u¢ „ã¢Â¹{ ¡ªÃ-«Õ-«âJh, ‡¢œÎ „ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ¤¶Äª½t®Ô, *¢ÅŒ-©Öª½Õ.‚§Œá-êªyŸ¿¢ «Ö ª½Â¹h¢©ð …¢C. ªî’é ’¹ÕJ¢< *ÂËÅÃq NŸµÄ-¯Ã© ’¹ÕJ¢< ¯ÃÊo-’ê½Õ ¯Ãé¯îo „ãÕ©-¹×-«©Õ ¯äJp¢-Íê½Õ. „ãjŸ¿u-N-ŸÄy¯þ X¾K-¹~©ð X¾šÇd B®¾Õ-¹×-¯ÃoÊÕ. „úË-•u-¬Ç®¾Y¢ ÍŒŸ¿-«-œ¿¢«©x ‚¢’¹x¢Åî X¾J-ÍŒ§ŒÕ¢ \ª½p-œË¢C. ÆÂõ¢-˜ãFq NŸµÄ-¯Ã©Õ, «Ö骈-šË¢’ú «Üu£¾É©Õ «é’jªÃ „Ãu¤Äª½ ®¾Ö“ÅÃ©Õ Š¢{-¦-šÇdªá.  ¬Ç®ÔY-§ŒÕÅŒ, ®¾yÍŒa´ÅŒ, ¯ÃºuÅŒ... «âœ¿Õ-ÅŒªÃ© «Ö N•-§ŒÕ-®¾Ö-“ÅéÕ. ‚ N†¾-§ŒÕ¢©ð ƒ®¾Õ-«Õ¢-Åãj¯Ã ªÃ°-©äŸ¿Õ.  ‚§Œá-êªy-ŸÄEo ª½ÂË~¢-ÍŒÕ-Âî-„Ã-LqÊ ¦ÇŸµ¿uÅŒ “X¾•-©-Åî-¤Ä{Õ, “X¾¦µ¼Õ-ÅÃyED. ‡¯îo Æ«â-©u-„ãÕiÊ “’¹¢Ÿ±Ä©Õ «ÕšËd-Âí-{Õd-¹×-¤ò-ÅŒÕ-¯Ãoªá. „ÚËE ÂäÄ-œ¿Õ-Âî-„ÃL. «á“C¢* “X¾•© «ÕŸµ¿uÂ¹× B®¾Õ-¹×-ªÃ-„ÃL. ‚§Œá-êªyŸ¿ «Õ¢Ÿ¿Õ©ðx „Ãœä ¦¢’ê½¢, „ã¢œË «¢šË ÈK-ŸãjÊ ©ð£¾É-©Â¹× X¾ÊÕo©ðx NÕÊ£¾É-ªá¢X¾ÛE„ÃyL. ‚§Œá-êªyŸ¿ »†¾Ÿµ¿ X¾J-“¬Á«Õ ÅŒª½-X¾ÛÊ “X¾¦µ¼ÕÅÃy-EÂË ƒC ¯Ã N•cXÏh.

X¾Ûª½-²Äˆ-ªÃ©Õ„ä¢Â¹-˜ä-¬Áyª½ ‚§ŒáêªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ Æ¢Ÿ¿Õ-¹×Êo ®¾ÅÈ-ª½ X¾Ûª½-²Äˆ-ªÃ-© èÇGÅà ÍÃ©Ç åXŸ¿lC. «Õ“ŸÄ®¾Õ Åã©Õ’¹Õ ÆÂÃ-œ¿OÕ 1991, 2002 ®¾¢«-ÅŒq-ªÃ©ðx ‚§Œá-êªyŸ¿ E©§ŒÕ¢ §ŒÖ•-«Ö-¯ÃuEo X¶¾ÕÊ¢’à ®¾ÅŒˆ-J¢-*¢C. …ÅŒh«Õ ²Ä¢êÂ-A¹ ÆGµ-«%Cl´, X¾J-¬ð-Ÿµ¿-Ê-©-¹×-’ÃÊÕ ¤¶ÄuXÔq ‡Â¹q©ã¯þq Ƅê½Õf «J¢-*¢C. \œÄC Â颩ð 骢œ¿Õ æX˜ã¢{Õx ²ÄCµ¢-*-Ê¢-Ÿ¿Õ¹×, 2009©ð ¤¶ÄªÃt-‡-éÂq©ü æX˜ã¢šü Æ„Ã-ª½ÕfÊÕ “X¾Â¹-šË¢-Íê½Õ. ÊÖÅŒÊ …ÅŒp-ÅŒÕh©Õ, 殄Ã-ª½¢’éðx ¤¶ÄuXÔq ®Ï©yªý “šðX¶ÔE Æ¢Ÿ¿Õ-¹עD ®¾¢®¾n. ªÃ†¾Z¢©ð °‡¢XÔ (’¹Õœú «ÖuÊÕ-¤¶Äu-¹a-J¢’ú “¤ñœ¿Âúd) Ƅê½Õf ¤ñ¢CÊ „ãá{d„ãá-Ÿ¿šË ‚§Œá-êªyŸ¿ ®¾¢®¾n Â¹ØœÄ ƒŸä. “X¾A-³Äe-ÅŒt-¹-„ãÕiÊ ¦µÇª½ÅŒ ‚§Œá-êªyŸ¿ ¤¶ÄªÃt-¹Ø-XϧŒÖ ¹NÕ-šÌ©ð ‚¢“Ÿµ¿-“X¾-Ÿä¬ü ÊÕ¢* ÅíL-²ÄJ ®¾¦µ¼uÅŒy¢ ¤ñ¢CÊ X¶¾ÕÊÅà *¢ÅŒ-©Öª½Õ ¤¶Äª½t-®ÔŸä.

ÆGµ-«ÖÊ ®¾¢X¶¾Ö©Õ'Íã@Áx-XÏ@Áx „ä¢Â¹Ê ’¹Õª½Õ«ÊÕÍŒÕ ÍãX¾ÛpÂíÊ¢’¹ ¯í¹’íX¾p ‚¢“Ÿµ¿-Ÿä-¬Á-«á-ʯþÑ... ÆE-XÏ¢-ÍŒÕ-¹×Êo «Õ£¾É-ÊÕ-¦µÇ«Ûœ¿Õ Íã@Áx-XÏ@Áx „ä¢Â¹-{¬Ç®ÏY. Æ«-ŸµÄÊ Ÿ¿¢œ¿§ŒÖ“ÅŒ-©Â¹× ¦§ŒÕ-©äl-J-ÊX¾Ûp-œ¿Õ...-‚-§ŒÕÊ „ã¢{, •¢{’à Aª½Õ-X¾-A -¹NÅî¤Ä{Õ *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ©Ö …¢œÄ-Lq¢Ÿä. '‡X¾Ûpœ¿Ö ÊÖ{-X¾-Ÿ¿-£¾Éª½Õx Æ¢Ÿ¿Õ-Âî-«-œ¿„äÕ ÅŒXÏp¢*, ƒ«yœ¿¢ ÅãL-§ŒÕŸ¿Õ. ¯Ã °N-ÅŒ¢©ð ÅíL²Ä-J’Ã, *¢ÅŒ-©Öª½Õ ¤¶Äª½t-®Ô-„ÃJÂË ƒÍÃaÊÕÑ ÆE ®¾ª½-ŸÄ’à ÍãæXp-„Ã-ª½{ Íã@Áx-XÏ-@Áx-„ê½Õ. B“« ƯÃ-ªî-’¹u¢Åî ¦ÇŸµ¿-X¾-œ¿Õ-ÅŒÕÊo ‚§ŒÕÊ Â¹×«Ö-ª½Õ-œËÂË *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ©ä ®¾y®¾nÅŒEÍÃaªá. 'ªÃ«Ö-§ŒÕº ¹©p-«%¹~¢Ñ ª½ÍŒ-ªáÅŒ N¬Áy-¯ÃŸ±¿ Ÿ¿%†Ïd©ð *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿ÕLo NÕ¢*Ê ‚ªî’¹u ¹©p-«%¹~¢ ©äŸ¿Õ. 'ƒC’î 宓é“šÌ, ‹ªîV Ÿ¿’¹_F ‹ ªîV •©Õ-¦F ¯ÃÂ¹× ®ÏE«Ö ²òdK©Õ NE-XÏ¢-Í퟿Õl. £¾Éªá’à *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ©Õ „Ãœ¿-«§ŒÖu! ¯Ã©Ç’Ã... EêÂ~-X¾¢’à …¢šÇ«ÛÑ Æ¢{Ö å®˜ãjª½Õ èðœË¢* «ÕK ®¾©£¾É ƒÍäa-„Ã-ª½{ '«áÅÃu-©-«á’¹Õ_Ñ ªÃ«Û-’î-¤Ä-“©Ç«Û. «Õ£¾É-Ê-{Õœ¿Õ Ê¢Ÿ¿-«âJ Åê½-¹-ªÃ«Ö-ªÃ«Û ƪ½-„ãj-©©ðÊÖ Æ¢ÅŒ …ÅÃq-£¾Ç¢’à ¹E-XÏ¢-ÍŒ-œÄEÂÌ, «Õ£¾É «ª½a´-®¾ÕqÅî „ãL-T-¤ò--œÄ-EÂÌ *¢ÅŒ-©Öª½Õ «Õ¢Ÿ¿Õ©Ö ‹ Âê½-º„äÕ. «áÈu-«Õ¢“A ªî¬Á§ŒÕu Â¹ØœÄ ¨ «Õ¢Ÿ¿Õ©ä „Ãœ¿Åê½{. šÇM-«Û-œú-©ðÊÖ „ÚËÂË ‚Ÿ¿-ª½º …¢C. ¹%†¾g, «Õæ£Ç-¬ü-¦Ç¦Õ, “A†¾... *¢ÅŒ-©Öª½Õ ÆGµ-«ÖÊ ®¾¢X¶¾Õ¢ ®¾¦µ¼Õu©ä.